ChucDanh.comChức Danh
Chức danh quản lý cấp trung và cấp cơ sở

Head of là gì: head of department khác manager và director ở chỗ nào

Head of là người đứng đầu một chức năng hoặc phòng ban, cấp thật tuỳ công ty. Cách dịch head of department, bảng so với manager, director và cách ghi đúng.

A middle-aged Vietnamese man stands at the head of a long wooden meeting table listening to colleagues, camera low at the far end, cool morning light, navy tones

Head of là chức danh chỉ người đứng đầu một chức năng hoặc một phòng ban, như head of marketing, head of finance, head of department. Chữ này nói về vị trí "người đứng đầu" chứ không gắn với một bậc cố định. Ở công ty năm mươi người, head of marketing có thể chỉ quản hai nhân viên; ở tập đoàn, head of marketing có thể đứng trên vài director. Vì vậy muốn biết head of cao hay thấp, phải nhìn quy mô đơn vị người đó dẫn và người đó báo cáo cho ai.

Chức danh này phổ biến ở công ty theo phong cách Anh, châu Âu, các công ty công nghệ và khởi nghiệp, những nơi muốn tránh thang manager, director cứng nhắc. Trong tiếng Việt, head of thường dịch là trưởng bộ phận, trưởng phòng, hoặc người phụ trách mảng. Phần dưới giải nghĩa từng trường hợp, so với manager và director, và chỉ cách ghi trên danh thiếp, hợp đồng cho khỏi bị hỏi lại.

Vì sao các công ty dùng chữ head of

Chữ head of trả lời đúng một câu: ai là người cuối cùng chịu trách nhiệm về chức năng này. Nó không nói người đó ở bậc lương nào. Công ty thích chữ này vì ba lý do. Thứ nhất, ở các nước dùng luật công ty kiểu Anh, chữ director thường gắn với giám đốc đăng ký có trách nhiệm pháp lý, nên người ta dùng head of cho quản lý cấp cao khác. Thứ hai, các công ty phẳng muốn ghi rõ ai phụ trách mà không phải thêm một bậc chức danh mới. Thứ ba, công ty đang lớn nhanh dùng head of để khỏi phải đổi tên chức danh mỗi khi đội phình ra.

Hệ quả là cùng một chữ nhưng tầm rất khác nhau. Một head of product ở công ty khởi nghiệp hai mươi người là người duy nhất làm sản phẩm. Một head of product ở công ty công nghệ ba nghìn người có thể quản năm product director, mỗi người lại quản vài product manager. Người đọc CV và người tuyển dụng đều biết điều này, nên luôn hỏi thêm quy mô.

Khi gặp chữ head of trên tin tuyển dụng, bạn đọc ba dòng: đội gồm bao nhiêu người, báo cáo cho ai, có quản manager hay không. Ba dòng đó cho biết cấp thật nhanh hơn bất kỳ cách dịch nào.

Head of, manager và director đặt cạnh nhau

Bảng so sánh dưới đây dùng cho doanh nghiệp tầm trung, khoảng vài trăm người, nơi cả ba chữ cùng tồn tại trong một sơ đồ.

Điểm soManagerHead ofDirector
Nghĩa gốcNgười quản một đơn vịNgười đứng đầu một chức năngNgười phụ trách một mảng, bậc trên manager
Có gắn bậc cố định khôngCó, thường là bậc quản lý đầuKhông, tuỳ quy mô chức năngCó, thường trên senior manager
Mỗi chức năng có mấy ngườiCó thể nhiềuThường chỉ mộtCó thể vài người
Ví dụContent manager quản đội nội dungHead of marketing đứng đầu toàn bộ marketingBrand director phụ trách nhóm nhãn hàng
Hay gặp ởMọi kiểu công tyCông ty Anh, châu Âu, công nghệCông ty Mỹ, tập đoàn đa quốc gia

Điểm dễ nhớ nhất: một chức năng thường có nhiều manager, có thể có vài director, nhưng chỉ có một head of. Nếu sơ đồ công ty bạn có hai người cùng in "head of marketing", đó là dấu hiệu chức danh đang bị dùng sai, nên đổi một người thành head of một mảng hẹp hơn như head of brand, head of digital.

Ba kiểu head of hay gặp trong sơ đồ tổ chức

Dựa vào chỗ đứng trong sơ đồ, head of thường rơi vào một trong ba kiểu. Mỗi kiểu kèm chuỗi báo cáo bằng chữ để bạn đối chiếu.

  • Head of ngang trưởng phòng. Ở công ty vừa và nhỏ: nhân viên → head of finance → giám đốc điều hành. Người này quản một phòng vài người, làm cả việc chuyên môn. Dịch "trưởng phòng tài chính" là sát nhất.
  • Head of ngang director. Ở công ty vài trăm người theo phong cách châu Âu: nhân viên → trưởng nhóm → head of sales → giám đốc điều hành. Người này quản trưởng nhóm, chịu ngân sách cả mảng. Dịch "giám đốc kinh doanh" hoặc "trưởng khối kinh doanh".
  • Head of trên director. Ở tập đoàn: manager → director → head of global marketing → giám đốc điều hành. Ít gặp ở văn phòng Việt Nam, thường là chức danh khu vực hoặc toàn cầu. Dịch "người đứng đầu khối marketing toàn cầu" và giữ nguyên tiếng Anh.
  • Head of department trong trường học. Ở trường quốc tế và trường theo chương trình Anh, head of department là tổ trưởng chuyên môn bộ môn, như head of mathematics. Đây là nghĩa khác hẳn trong doanh nghiệp, không nên dịch là trưởng phòng.

Trước khi dịch, xác định người đó thuộc kiểu nào. Dịch tất cả head of thành "trưởng phòng" làm thấp cấp người ở kiểu thứ hai và thứ ba; dịch tất cả thành "giám đốc" làm cao cấp người ở kiểu thứ nhất.

Bảng dịch head of sang tiếng Việt theo chức năng

Các chức danh head of hay gặp nhất trong tin tuyển dụng và cách dịch thường dùng ở doanh nghiệp trong nước. Cột cuối là ghi chú khi cách dịch phụ thuộc quy mô.

Tiếng AnhCách dịch phổ biếnLưu ý
Head of departmentTrưởng bộ phận, trưởng phòngTrong trường học là tổ trưởng bộ môn
Head of salesTrưởng bộ phận kinh doanh, giám đốc kinh doanhChọn "giám đốc" chỉ khi quản các trưởng nhóm, trưởng phòng
Head of marketingTrưởng bộ phận marketingGiữ "marketing", ít ai dịch thành "tiếp thị" nữa
Head of HR, head of peopleTrưởng bộ phận nhân sựHead of people nhấn vào văn hoá, trải nghiệm nhân viên
Head of financeTrưởng bộ phận tài chínhKhông tự động là kế toán trưởng
Head of engineeringTrưởng bộ phận kỹ thuật phần mềmKhác CTO (Chief Technology Officer, giám đốc công nghệ): CTO lo chiến lược công nghệ cả công ty
Head of operationsTrưởng bộ phận vận hànhKhác COO (Chief Operating Officer, giám đốc vận hành) ở chỗ không thuộc ban điều hành

Lưu ý dòng head of finance. Theo Luật Kế toán 2015, kế toán trưởng là chức danh có điều kiện riêng và được bổ nhiệm theo quy định. Một head of finance không có quyết định bổ nhiệm kế toán trưởng thì không ký thay kế toán trưởng trên báo cáo tài chính, dù trong nội bộ là người đứng đầu tài chính.

Cách ghi head of trên danh thiếp, chữ ký email và CV

Danh thiếp song ngữ. Ghi tiếng Việt theo quy chế công ty, tiếng Anh giữ nguyên chức danh gốc. Ví dụ: Phạm Gia Bảo · Trưởng bộ phận Vận hành · Head of Operations · Công ty TNHH D. Không in "Giám đốc Vận hành" ở mặt tiếng Việt khi công ty đã có COO, vì khách sẽ lẫn hai người.

Chữ ký email. Head of đứng trơn thường đủ, nhưng nếu công ty có nhiều thị trường thì thêm phạm vi: Nguyễn Thảo Vy | Head of Marketing, Vietnam | Công ty Cổ phần E. Thiếu chữ Vietnam, đối tác nước ngoài dễ nghĩ bạn phụ trách toàn khu vực.

CV. Thêm quy mô ngay sau chức danh: Head of Sales (đội 14 người, 2 trưởng nhóm, báo cáo CEO). Đây là cách nhanh nhất giúp người đọc xếp bạn vào đúng kiểu head of, nhất là khi bạn ứng tuyển vào công ty dùng thang manager, director.

Hợp đồng lao động. Ghi chức danh tiếng Việt theo quyết định bổ nhiệm, có thể kèm tiếng Anh trong ngoặc. Nếu hợp đồng chỉ ghi "Head of Sales", phần mô tả công việc kèm theo phải nói rõ phạm vi, để khi có tranh chấp về nhiệm vụ không phải cãi nhau về nghĩa của chữ.

Khi nào nên đặt chức danh head of trong sơ đồ của công ty

Người làm nhân sự soạn sơ đồ tổ chức thường phân vân giữa trưởng phòng, manager và head of. Bốn bước sau giúp chọn chữ cho một vị trí cụ thể.

  1. Đếm số người cùng làm chức năng đó. Nếu chức năng chỉ có một người dẫn và không định tách thêm, head of hợp lý. Nếu sắp có hai, ba đội song song, nên dùng manager cho từng đội và để chữ head of cho người đứng trên.
  2. Xem công ty đang dùng thang nào. Công ty đã có đủ bậc manager, senior manager, director thì chèn thêm head of dễ gây rối. Công ty chưa có thang, hoặc làm việc nhiều với đối tác châu Âu, dùng head of tự nhiên hơn.
  3. Ghi rõ quyền đi kèm. Chức danh head of nên đi cùng quyền duyệt chi trong một hạn mức, quyền đề xuất tuyển dụng và quyền đánh giá cấp dưới. Viết các quyền này vào quyết định bổ nhiệm hoặc quy chế phân quyền.
  4. Chốt bản dịch tiếng Việt một lần. Ví dụ quy chế ghi: "Head of Operations, tiếng Việt là Trưởng bộ phận Vận hành". Từ đó danh thiếp, hợp đồng, hồ sơ gửi đối tác dùng đúng một cách gọi.

Công ty B, khoảng một trăm hai mươi người, làm theo bốn bước này khi đổi sơ đồ: giữ "trưởng phòng" cho kế toán và hành chính vì đối tác trong nước quen chữ đó, dùng "head of" cho sản phẩm và tăng trưởng vì hai đội làm việc hằng ngày với đối tác nước ngoài. Hai cách gọi cùng tồn tại mà không ai nhầm cấp, vì quy chế đã ghi rõ các vị trí này ngang nhau.

Lỗi hay gặp khi dùng chức danh head of

Lỗi thứ nhất là có hai head of cho cùng một chức năng. Thường xảy ra khi công ty tuyển người mới cấp cao mà không muốn hạ chức danh người cũ. Kết quả là nhân viên không biết nghe ai, khách hàng nhận hai email ký cùng chức danh. Cách sửa là chia phạm vi: một người head of sales miền Bắc, một người head of sales miền Nam, hoặc một người lên chức danh khác.

Lỗi thứ hai là dùng head of để thay cho chữ "phụ trách" trong khi người đó chưa được giao quyền quyết. Head of mà mọi khoản chi nhỏ đều phải trình lên người khác thì chức danh đang hứa nhiều hơn quyền thật. Nhân viên trong đội nhận ra rất nhanh, và uy tín của người giữ chức danh mòn dần.

Lỗi thứ ba là dịch máy móc trên hồ sơ gửi cơ quan nhà nước. Hồ sơ đăng ký, hồ sơ thầu, giấy tờ ngân hàng cần chức danh tiếng Việt khớp với quyết định nội bộ. "Head of Finance" mà dịch lúc thì "trưởng phòng tài chính", lúc thì "giám đốc tài chính" trên hai bộ hồ sơ là chuyện bị hỏi lại. Chốt một bản dịch trong quy chế, rồi dùng thống nhất ở mọi nơi.

Câu hỏi thường gặp

Head of department dịch sang tiếng Việt là gì?

Trong doanh nghiệp, head of department thường dịch là trưởng bộ phận hoặc trưởng phòng, tuỳ công ty gọi đơn vị là phòng hay bộ phận. Trong trường học theo chương trình Anh, đây là tổ trưởng bộ môn, không phải trưởng phòng.

Head of có cao hơn manager không?

Thường là có, vì head of là người đứng đầu cả chức năng còn manager có thể chỉ quản một đội trong chức năng đó. Tuy vậy ở công ty rất nhỏ, head of và manager có thể ngang nhau, chỉ khác cách đặt tên.

Head of và director cái nào cao hơn?

Không có câu trả lời chung. Ở công ty phong cách châu Âu, head of thường ngang hoặc cao hơn director. Ở công ty Mỹ, director là một bậc cố định còn head of tuỳ quy mô. Nhìn người đó báo cáo cho ai sẽ rõ hơn.

Head of marketing có phải là CMO không?

Không hẳn. CMO, viết đầy đủ là Chief Marketing Officer, là thành viên ban điều hành, chịu trách nhiệm marketing ở tầm cả công ty và tham gia quyết định chung. Head of marketing là người đứng đầu chức năng, có thể báo cáo cho CMO hoặc cho giám đốc điều hành khi công ty chưa có CMO.

Ghi head of trên CV có cần dịch ra tiếng Việt không?

CV tiếng Việt thì nên ghi cả hai: chức danh gốc tiếng Anh và một cụm tiếng Việt kèm quy mô, ví dụ trưởng bộ phận kinh doanh, đội mười bốn người. CV tiếng Anh thì giữ nguyên chức danh gốc.

Một công ty có thể có nhiều head of không?

Có, mỗi chức năng một người: head of sales, head of finance, head of operations. Điều nên tránh là hai người cùng làm head of một chức năng mà không chia rõ phạm vi theo vùng, theo sản phẩm hoặc theo kênh.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138